منبع تغذیه اضطراری (UPS)

 یو پی اس چیست و چرا به جای محافظ برق معمولی باید آن را بخرید؟

خیلی از مردم فکر می‌کنند محافظ برق و یو پی اس یکی هستند. اما این یک باور کاملاً اشتباه است. محافظ برق (استابلایزر) فقط ولتاژ را کم و زیاد می‌کند و اصلاً باتری ندارد. یعنی اگر برق شهر کاملاً قطع شود، محافظ برق هم خاموش می‌شود و دستگاه شما بدون هیچ هشداری از کار می‌افتد.

یو پی اس اما یک باتری در دل خود دارد. همیشه برق شهر را می‌گیرد، بخشی از آن را برای شارژ باتری خود استفاده می‌کند و بخشی را به دستگاه شما می‌رساند. دو کار مهم انجام می‌دهد:

کار اول: وقتی برق شهر نوسان دارد (افت یا افزایش ناگهانی ولتاژ)، یو پی اس این نوسان را گرفته و ولتاژی پایدار و سالم به دستگاه شما تحویل می‌دهد. این یعنی هارد دیسک، مادربرد، منبع تغذیه و سایر قطعات حساس شما سالم می‌مانند.

کار دوم: وقتی برق شهر کاملاً قطع می‌شود، یو پی اس در کمتر از چند ده میلی‌ثانیه از باتری خود به دستگاه شما برق می‌دهد. این فرصت طلایی را به شما می‌دهد که کارتان را ذخیره کنید و کامپیوتر یا سرور خود را به روش درست خاموش کنید.

پس اگر به فکر سلامت تجهیزات خود هستید، محافظ برق به تنهایی کافی نیست. یو پی اس همان دستگاهی است که هم از نوسان محافظت می‌کند و هم از قطعی.

سه نوع یو پی اس کدامند و کدام یک برای شما مناسب است؟

یو پی اس مثل خودرو نیست که یک مدل داشته باشد. سه فناوری اصلی در ساخت یو پی اس وجود دارد که هر کدام برای یک دسته از کاربران طراحی شده است. در ادامه هر سه را کامل توضیح می‌دهم تا خودتان متوجه شوید کدام یک نیاز شما را پوشش می‌دهد.

نوع اول: یو پی اس آفلاین (Offline)

این یو پی اس ساده‌ترین و ارزان‌ترین مدل است. یک باتری دارد و یک مدار تشخیص قطعی برق. در حالت عادی، برق شهر را مستقیم به خروجی می‌دهد و باتری خود را شارژ می‌کند. اما به محض اینکه برق شهر قطع شود، طی ۲ تا ۱۰ میلی‌ثانیه باتری را به مدار وصل می‌کند و برق را از باتری می‌گیرد.

نکته مهم: یو پی اس آفلاین به نوسانات ولتاژ (کم یا زیاد شدن برق بدون قطع شدن) واکنشی نشان نمی‌دهد. یعنی اگر ولتاژ برق شما ۱۵۰ ولت یا ۲۷۰ ولت شود، این یو پی اس همان ولتاژ نوسانی را به دستگاه شما می‌دهد و کمترین تصحیحی روی آن انجام نمی‌دهد.

کی باید بخرید؟ اگر بودجه محدودی دارید، فقط یک مودم و روتر ساده دارید، یا در منطقه‌ای زندگی می‌کنید که برق فقط قطع می‌شود و هرگز نوسان ندارد، این مدل برای شما کافی است. اما بدانید که این مدل محافظت کاملی ارائه نمی‌دهد.

نوع دوم: یو پی اس لاین اینتراکتیو (Line-Interactive)

این مدل پرطرفدارترین و متعادل‌ترین گزینه است. یک مدار اضافی به نام AVR دارد که وظیفه تصحیح ولتاژ را بدون دخالت باتری انجام می‌دهد.

یو پی اس لاین اینتراکتیو مدام ولتاژ برق شهر را چک می‌کند. اگر ولتاژ بین مثلاً ۱۸۰ تا ۲۶۰ ولت باشد (این اعداد بسته به مدل متفاوت است)، AVR آن را به محدوده ۲۱۰ تا ۲۳۰ ولت نزدیک می‌کند. این کار را بدون مصرف باتری انجام می‌دهد، یعنی باتری یو پی اس شما دیرتر فرسوده می‌شود.

تنها زمانی که ولتاژ از محدوده تحمل AVR خارج شود یا برق کاملاً قطع شود، باتری وارد مدار می‌شود.

کی باید بخرید؟ تقریباً برای ۹۰ درصد کاربران خانگی و اداری همین مدل کافی و عالی است. اگر در شهری زندگی می‌کنید که چراغ‌ها گاهی کم نور یا پرنور می‌شوند، اگر کامپیوتر گیمینگ دارید، اگر سیستم فروشگاهی یا دوربین مداربسته نصب کرده‌اید، حتماً یو پی اس لاین اینتراکتیو بخرید.

نوع سوم: یو پی اس آنلاین (Online)

حرفه‌ای‌ترین و گران‌ترین نوع. در این یو پی اس، برق شهر هرگز مستقیماً به خروجی نمی‌رود. مسیر برق همیشه به این شکل است: برق شهر -> باتری -> اینورتر -> خروجی به دستگاه شما.

یعنی در هر لحظه، برق دستگاه شما از باتری تأمین می‌شود. برق شهر فقط برای شارژ نگه داشتن باتری استفاده می‌شود. این یعنی کوچکترین نوسان یا نویز برقی هرگز به دستگاه شما نمی‌رسد. زمان سوئیچ به باتری در این مدل صفر است، چون دستگاه شما همیشه از باتری تغذیه می‌کند.

کی باید بخرید؟ اگر تجهیزاتی دارید که حتی یک میلی‌ثانیه قطعی برق یا نوسان برایشان فاجعه است، مثل دستگاه‌های پزشکی بیمارستانی، دستگاه‌های آزمایشگاهی حساس، سرورهای بزرگ مراکز داده یا تجهیزات مخابراتی. قیمت این مدل‌ها معمولاً چند برابر مدل‌های دیگر است و برای مصارف معمولی خانگی و اداری زیادی به نظر می‌رسد.

AVR چیست و چرا اگر یو پی اس شما AVR نداشته باشد، نصف هزینه خود را هدر داده‌اید؟

کلمه AVR را حتماً روی مشخصات بسیاری از یو پی اس‌ها دیده‌اید. AVR مخفف سه کلمه Automatic Voltage Regulation است که یعنی «تنظیم‌کننده خودکار ولتاژ». اما این تعریف فنی به درد شما نمی‌خورد. بیایید با یک مثال ساده بفهمیم AVR چه کاری انجام می‌دهد.

فرض کنید یک دستگاه الکترونیکی حساس مثل کامپیوتر یا تلویزیون شما برای کار کردن به ۲۲۰ ولت برق نیاز دارد. اما برق شهر شما یک روز ۱۸۰ ولت است، یک روز ۲۵۰ ولت، یک روز ۱۹۰ ولت. این یعنی دستگاه شما همیشه یا با کم‌ولتاژ کار می‌کند یا با بیش‌ولتاژ.

کار کردن مداوم با کم‌ولتاژ باعث می‌شود جریان بیشتری از قطعات عبور کند و آنها داغ کنند. کار کردن مداوم با بیش‌ولتاژ هم قطعات را تحت فشار قرار می‌دهد و عمر آنها را کوتاه می‌کند. نتیجه هر دو حالت: خرابی زودرس منبع تغذیه، هارد دیسک، مادربرد و سایر قطعات.

حالا یو پی اس دارای AVR چه می‌کند؟ مدام ولتاژ ورودی را اندازه می‌گیرد. اگر ولتاژ خیلی پایین باشد (مثلاً ۱۸۰ ولت)، با استفاده از یک ترانسفورماتور داخلی، آن را تا حدود ۲۲۰ ولت بالا می‌برد. اگر ولتاژ خیلی بالا باشد (مثلاً ۲۶۰ ولت)، آن را پایین می‌آورد تا به محدوده استاندارد برسد.

این کار را بدون دخالت باتری انجام می‌دهد. یعنی باتری یو پی اس شما درگیر این نوسانات نمی‌شود و عمر مفید آن به شدت افزایش می‌یابد.

حالا سوال مهم: یو پی اس بدون AVR چه می‌کند؟ هیچ کاری نمی‌کند. همان ۱۸۰ ولت یا ۲۶۰ ولت را مستقیم به کامپیوتر شما می‌دهد و فکر می‌کند کارش را درست انجام داده است. فقط وقتی برق کاملاً قطع شود باتری را وارد مدار می‌کند.

پس اگر در منطقه‌ای زندگی می‌کنید که حتی برای یک لحظه چراغ‌هایتان کم نور یا پرنور می‌شوند، یا یو پی اس بدون AVR نخرید و اگر خریدید بدانید که فقط از قطعی برق محافظت می‌کند و هیچ نقشی در سلامت بلندمدت قطعات شما ندارد.

ظرفیت یو پی اس را چگونه محاسبه کنیم تا نه پول اضافی بدهید و نه دچار کمبود شوید؟

یکی از بزرگترین اشتباهات در خرید یو پی اس، انتخاب ظرفیت اشتباه است. دو گروه از خریداران وجود دارند: گروهی که یو پی اس خیلی ضعیف می‌خرند و وقتی برق می‌رود، همان یک دقیقه هم دوام نمی‌آورد و گروهی که یو پی اس خیلی بزرگ می‌خرند و هزینه چند برابری می‌دهند در حالی که به آن قدرت نیاز نداشته‌اند.

برای انتخاب ظرفیت درست، باید سه مرحله ساده را طی کنید.

مرحله اول: لیست دستگاه‌هایی که می‌خواهید به یو پی اس وصل کنید را بنویسید.

مثلاً: یک کامپیوتر، یک مانیتور ۲۴ اینچ، یک مودم، یک روتر و یک دستگاه ضبط دوربین مداربسته.

مرحله دوم: مصرف هر دستگاه را پیدا کنید.

روی هر دستگاهی یک برچسب مشخصات وجود دارد. روی آن برچسب دنبال عبارتهایی مثل Input، Power، Consumption، Ampere یا Watts بگردید. اعداد را یادداشت کنید. اگر عدد بر حسب آمپر بود، آن را در ۲۲۰ ضرب کنید تا وات به دست آید. اگر عدد بر حسب وات بود که عالی است.

یک مثال تقریبی:
کامپیوتر معمولی اداری: ۱۵۰ تا ۲۰۰ وات
مانیتور ۲۴ اینچ: ۳۰ تا ۵۰ وات
مودم و روتر: ۱۰ تا ۱۵ وات
دستگاه ضبط مداربسته ۴ کاناله: ۳۰ تا ۴۰ وات
کل مصرف تقریبی شما حدود ۲۵۰ وات می‌شود.

مرحله سوم: عدد وات را به VA تبدیل کنید و بیست درصد اضافه کنید.

روی یو پی اس‌ها دو عدد نوشته شده: یکی بر حسب VA (ولت آمپر) و یکی بر حسب وات. عدد VA همیشه از عدد وات بزرگتر است. برای تبدیل تقریبی، عدد وات را در ۱.۶ ضرب کنید تا VA به دست آید.

در مثال ما: ۲۵۰ وات ضربدر ۱.۶ می‌شود ۴۰۰ VA. حالا برای اینکه مطمئن باشید یو پی اس تحت فشار کار نمی‌کند، ۲۰ درصد هم اضافه کنید. حدود ۵۰۰ VA.

پس برای این مثال، یک یو پی اس با ظرفیت ۶۰۰ VA (که نزدیک‌ترین عدد استاندارد به ۵۰۰ است) کاملاً کافی خواهد بود.

یک جدول راهنما برای شما آماده کرده‌ام:

کاربری معمولی خانگی با یک کامپیوتر و یک مانیتور: ۶۰۰ تا ۱۰۰۰ VA

کاربری گیمینگ با کامپیوتر قدرتمند و مانیتور بزرگ: ۱۰۰۰ تا ۱۵۰۰ VA

دفتر کار کوچک با دو کامپیوتر و تجهیزات شبکه: ۱۵۰۰ تا ۲۰۰۰ VA

اتاق سرور کوچک یا سیستم امنیتی با چند دوربین: ۲۰۰۰ تا ۳۰۰۰ VA

نکته مهم: هیچ وقت دستگاهی با مصرف بیشتر از ظرفیت یو پی اس به آن وصل نکنید. نه تنها در زمان قطعی برق، یو پی اس خاموش می‌شود، بلکه ممکن است به مدارهای داخلی یو پی اس آسیب دائمی وارد شود.

زمان بکاپ یا همان مدت زمانی که یو پی اس برق را نگه می‌دارد چقدر باید باشد

زمان بکاپ یعنی مدتی که یو پی اس بعد از قطع شدن برق شهر، بتواند با باتری خود به دستگاه شما برق بدهد. این زمان به سه عامل بستگی دارد:

عامل اول: ظرفیت باتری یو پی اس. هر چه باتری آمپر ساعت بالاتری داشته باشد، زمان بیشتری می‌تواند برق بدهد.

عامل دوم: مصرف دستگاه‌هایی که به یو پی اس وصل کرده‌اید. هر چه مصرف بیشتر باشد، باتری زودتر خالی می‌شود.

عامل سوم: سلامت باتری. باتری کهنه و فرسوده ظرفیت واقعی خود را از دست داده و زودتر خالی می‌شود.

حالا سوال اصلی: شما به چند دقیقه زمان بکاپ نیاز دارید؟

سه دسته کاربر در این زمینه وجود دارد:

دسته اول: کاربران عادی خانگی و اداری
شما فقط به ۵ تا ۱۰ دقیقه زمان بکاپ نیاز دارید. همین مقدار زمان کافی است که فایل‌های خود را ذخیره کنید، مرورگر را ببندید و ویندوز را به روش درست خاموش کنید. برای این کاربران، همان باتری داخلی یو پی اس‌های معمولی کاملاً کافی است.

دسته دوم: کاربرانی که به تجهیزات شبکه و ارتباطی وابسته هستند
اگر یک فروشگاه اینترنتی دارید که هر دقیقه آن ممکن است یک سفارش جدید ثبت شود، یا اگر ادمین شبکه هستید و قطع شدن سرور شما به معنی از دست دادن اطلاعات مشتریان است، به ۳۰ دقیقه تا یک ساعت زمان بکاپ نیاز دارید تا یا برق برگردد یا بتوانید به صورت کنترل شده همه چیز را منتقل کنید.

دسته سوم: کاربرانی که در مناطق با قطعی‌های طولانی و مکرر زندگی می‌کنند
اگر در منطقه‌ای هستید که برق روزی چند ساعت قطع می‌شود و شما به کامپیوتر خود برای کار وابسته هستید، به چند ساعت زمان بکاپ نیاز دارید. در این حالت، یو پی اس معمولی با باتری داخلی به کار شما نمی‌آید. باید سراغ یو پی اس‌هایی بروید که قابلیت اتصال باتری خارجی دارند. با اضافه کردن یک یا چند باتری بزرگ، می‌توانید زمان بکاپ را تا چندین ساعت افزایش دهید.

نکته کلیدی: یو پی اس را برای ساعت‌ها کار مداوم طراحی نکرده‌اند. وظیفه اصلی یو پی اس این است که به شما فرصت بدهد به درستی خاموش کنید، نه اینکه جای ژنراتور بنشیند. اگر نیاز به ساعت‌ها برق دارید، باید به فکر خرید موتور برق (ژنراتور) باشید و از یو پی اس برای پوشش فاصله بین قطعی برق و روشن شدن موتور برق استفاده کنید.

باتری داخلی بهتر است یا باتری خارجی؟ تفاوت در چیست و کدام را بخریم؟

یو پی اس‌ها از نظر نحوه اتصال باتری به دو دسته تقسیم می‌شوند: باتری داخلی و باتری خارجی. هر کدام مزایا و معایب خاص خود را دارند.

یو پی اس با باتری داخلی

در این مدل‌ها، باتری در داخل جعبه یو پی اس قرار گرفته است. این رایج‌ترین نوع در یو پی اس‌های کوچک تا ۱۰۰۰ VA است.

مزایا:

جمع و جور است و فضای کمی اشغال می‌کند.
جابه‌جایی آن راحت است.
نصب آن بسیار ساده است، فقط کافی است به پریز بزنید و دستگاه را به آن وصل کنید.

معایب:

اگر باتری خراب شد، باید یو پی اس را باز کنید. این کار تخصصی است و اگر بلد نباشید ممکن است به دستگاه آسیب بزنید یا برق گرفتگی کنید.
امکان افزایش زمان بکاپ وجود ندارد. هر چقدر هم باتری بزرگتری بخرید، در داخل جعبه جا نمی‌شود.
تعویض باتری سخت‌تر است و معمولاً باید به تعمیرگاه ببرید.

کی بخرید؟ اگر مصرف شما تا ۱۰۰۰ VA است و به زمان بکاپ بیشتر از ۱۰ تا ۱۵ دقیقه نیاز ندارید، همین مدل برایتان کافی و عالی است.

یو پی اس با باتری خارجی

در این مدل‌ها، باتری در یک جعبه جداگانه قرار دارد و با یک کابل به یو پی اس متصل می‌شود. این مدل‌ها معمولاً برای ظرفیت‌های ۱۵۰۰ VA به بالا طراحی شده‌اند.

مزایا:
تعویض باتری بسیار راحت است. فقط کافی است کابل را جدا کنید، باتری جدید ببندید و کابل را وصل کنید. نیازی به باز کردن هیچ چیز نیست.
می‌توانید زمان بکاپ را افزایش دهید. اگر یک باتری کافی نبود، می‌توانید دو یا چند باتری به صورت موازی به یو پی اس وصل کنید.
اگر باتری خراب شد، فقط باتری عوض می‌شود. یو پی اس سالم می‌ماند.
امکان استفاده از باتری‌های بزرگتر و قدرتمندتر وجود دارد.

معایب:
فضای بیشتری اشغال می‌کند (یو پی اس به علاوه جعبه باتری).
کمی گران‌تر از مدل مشابه با باتری داخلی است.
جابه‌جایی آن سخت‌تر است.

کی بخرید؟ اگر مصرف شما بالای ۱۵۰۰ VA است، اگر نیاز به زمان بکاپ طولانی (نیم ساعت تا چند ساعت) دارید، اگر در منطقه‌ای با قطعی‌های مکرر زندگی می‌کنید، یا اگر می‌خواهید در آینده امکان افزایش زمان بکاپ را داشته باشید، حتماً مدل با باتری خارجی بخرید.

یک توصیه مهم: اگر یو پی اس باتری خارجی می‌خرید، حتماً از باتری‌های با کیفیت و متناسب با همان یو پی اس استفاده کنید. استفاده از باتری نامناسب هم به یو پی اس آسیب می‌زند و هم خطر آتش‌سوزی دارد.

Cold Start یا استارت سرد چیست و چرا یکی از قابلیت‌های ضروری برای شرایط اضطراری است؟

حتماً برایتان پیش آمده که برق رفته و گوشی موبایل یا لپ‌تاپ شما هم شارژ ندارد. یا شاید در یک شرایط اضطراری مثل سیل یا زلزله، به یک منبع برق موقت نیاز داشته باشید. اینجا جایی است که قابلیت Cold Start به کارتان می‌آید.

Cold Start یعنی یو پی اس می‌تواند بدون اینکه به برق شهر وصل باشد، صرفاً با فشار دادن دکمه پاور، از باتری خود روشن شود و برق خروجی بدهد.

یو پی اس‌های معمولی این قابلیت را ندارند. آنها تا زمانی که برق شهر به آنها نرسد، روشن نمی‌شوند. حتی اگر باتری آنها کاملاً پر باشد. این یک ویژگی طراحی است که از خالی شدن اشتباهی باتری جلوگیری می‌کند.

اما یو پی اس‌هایی که Cold Start دارند، در مواقع زیر به فریاد شما می‌رسند:

موقعیت اول: برق رفته و گوشی شما در حال تمام شدن شارژ است. یو پی اس را از پریز جدا می‌کنید، دکمه پاور را نگه می‌دارید، روشن می‌شود و می‌توانید گوشی خود را به آن وصل کنید و شارژ کنید.

موقعیت دوم: می‌خواهید یو پی اس را در محل فروشگاه یا انبار، بدون اینکه برق در دسترس باشد، تست کنید. با Cold Start می‌توانید بدون هیچ برق شهری، یو پی اس را روشن کنید و ببینید آیا باتری سالم است و خروجی دارد یا نه.

موقعیت سوم: در شرایط اضطراری مثل قطعی طولانی برق، می‌توانید از یو پی اس به عنوان یک منبع برق قابل حمل برای روشن کردن یک لامپ کوچک LED، شارژ وسایل الکترونیکی یا حتی کار با یک لپ‌تاپ برای چند ساعت استفاده کنید (البته به ظرفیت باتری بستگی دارد).

چگونه بفهمیم یک یو پی اس Cold Start دارد؟

در مشخصات فنی محصول به دنبال عبارت Cold Start، Start on Battery، DC Start یا استارت سرد بگردید. اگر چنین عبارتی دیدید، آن یو پی اس این قابلیت را دارد. اگر ندیدید، احتمالاً ندارد.

توصیه من: اگر بین دو مدل مشابه یکی Cold Start داشت و دیگری نداشت، مدل دارای Cold Start را انتخاب کنید. شاید امروز به کارتان نیاید، اما شبی که برق رفته و گوشی شما در حال خاموش شدن است، حتماً از این انتخاب خوشحال خواهید شد.

 نمایشگر LCD بهتر است یا چراغ LED؟ چه اطلاعاتی از هر کدام می‌توانید بگیرید

یو پی اس‌ها از نظر نمایش وضعیت به دو دسته تقسیم می‌شوند. دسته اول یو پی اس‌هایی هستند که فقط چند چراغ LED دارند. دسته دوم یو پی اس‌هایی هستند که یک صفحه نمایش LCD دارند. بیایید ببینیم هر کدام چه اطلاعاتی به شما می‌دهند.

یو پی اس با چراغ LED (سبز، زرد، قرمز)

این مدل‌ها ساده‌تر و ارزان‌تر هستند. معمولاً سه یا چهار چراغ دارند:

یک چراغ سبز که نشان می‌دهد برق شهر وصل است و یو پی اس در حالت عادی کار می‌کند.

یک چراغ زرد که نشان می‌دهد یو پی اس از باتری به دستگاه شما برق می‌دهد (یعنی برق قطع شده).

یک چراغ قرمز که نشان می‌دهد بار زیاد است یا خطایی وجود دارد.

گاهی اوقات یک چراغ دیگر هم برای نشان دادن شارژ باتری وجود دارد.

مزیت: ساده است و هر کسی متوجه می‌شود. قیمت تمام شده یو پی اس را پایین می‌آورد.

عیب: اطلاعات دقیقی به شما نمی‌دهد. مثلاً نمی‌دانید ولتاژ ورودی چند ولت است، چند درصد از ظرفیت یو پی اس استفاده شده، یا دقیقاً چقدر از باتری باقی مانده است.

یو پی اس با نمایشگر LCD

این مدل‌ها حرفه‌ای‌تر و طبیعتاً گران‌تر هستند. روی صفحه LCD معمولاً این اطلاعات را می‌بینید:

ولتاژ ورودی: یعنی برق شهر در این لحظه چند ولت است. اگر عدد ۲۲۰ بود عالی است. اگر ۱۸۰ یا ۲۵۰ بود یعنی نوسان دارید.

ولتاژ خروجی: یعنی چند ولت به دست شما می‌رسد. اگر یو پی اس AVR داشته باشد، این عدد باید نزدیک به ۲۲۰ باشد.

درصد بار: نشان می‌دهد چند درصد از ظرفیت یو پی اس استفاده می‌شود. اگر به ۹۰ یا ۱۰۰ درصد نزدیک شد، یعنی یو پی اس برای دستگاه‌های شما ضعیف است.

درصد شارژ باتری: نشان می‌دهد باتری چند درصد پر است.

زمان تخمینی باقی مانده: برخی مدل‌ها تخمین می‌زنند با این میزان مصرف، چند دقیقه دیگر باتری تمام می‌شود.

وضعیت خطا: اگر اتصال کوتاهی رخ داده باشد، بار بیش از حد باشد یا باتری خراب شده باشد، روی صفحه نشان می‌دهد.

کدام را بخرید؟

اگر کاربر عادی هستید و فقط می‌خواهید بدانید یو پی اس کار می‌کند یا نه، چراغ LED برایتان کافی است.

اگر اهل فن هستید، دوست دارید بدانید ولتاژ خانه‌تان چند است، یا می‌خواهید مطمئن شوید یو پی اس تحت فشار نیست، حتماً مدل LCD بخرید.

اگر برای فروشگاه یا اداره خرید می‌کنید و افراد مختلفی با یو پی اس کار می‌کنند، نمایشگر LCD کمک می‌کند هر کسی سریع متوجه وضعیت شود.

 مدیریت از راه دور و پورت USB چه کمکی به شما می‌کند؟ (قابلیتی که بسیاری از کاربران حرفه‌ای به آن نیاز دارند)

خیلی از مردم فکر می‌کنند یو پی اس فقط یک دستگاه ساده است که آن را به پریز می‌زنند و تمام. اما یو پی اس‌های مدرن قابلیت‌های هوشمندی دارند که در شرایط خاص نجات‌بخش هستند. یکی از مهمترین این قابلیت‌ها، پورت USB و مدیریت از راه دور است.

پورت USB چه کاری انجام می‌دهد؟

یک کابل USB (که معمولاً داخل جعبه یو پی اس هست) را از یو پی اس به کامپیوتر یا لپ‌تاپ خود وصل می‌کنید. سپس نرم‌افزاری که همراه یو پی اس است یا از سایت شرکت سازنده دانلود می‌کنید را نصب می‌کنید. بعد از نصب، این کارها را می‌توانید انجام دهید:

مشاهده لحظه‌ای وضعیت یو پی اس روی کامپیوتر: ولتاژ ورودی، ولتاژ خروجی، درصد بار، درصد شارژ باتری، زمان تخمینی باقی مانده و هر چیزی که روی نمایشگر LCD می‌بینید، روی مانیتور کامپیوترتان هم می‌بینید.

دریافت هشدار: می‌توانید تنظیم کنید وقتی برق قطع شد، یک پیام روی صفحه کامپیوترتان ظاهر شود یا حتی یک ایمیل برای شما ارسال شود.

خاموش شدن خودکار کامپیوتر: مهمترین قابلیت. شما در نرم‌افزار تنظیم می‌کنید که «اگر برق قطع شد و باتری به ۲۰ درصد رسید، ویندوز را به صورت خودکار و سالم ببند و کامپیوتر را خاموش کن». این یعنی حتی اگر در خانه نباشید، کامپیوتر شما خودش درست خاموش می‌شود و اطلاعاتتان از دست نمی‌رود.

قابلیت SNMP (مدیریت از طریق شبکه)

SNMP مخفف عبارت Simple Network Management Protocol است. این قابلیت در یو پی اس‌های حرفه‌ای و گران‌قیمت وجود دارد.

وقتی یو پی اس از SNMP پشتیبانی می‌کند، می‌توانید آن را مانند یک دستگاه شبکه به سوئیچ یا روتر خود وصل کنید. سپس از هر کامپیوتری که در همان شبکه است (یا حتی از طریق اینترنت اگر شبکه را تنظیم کرده باشید) می‌توانید:

وضعیت یو پی اس را ببینید

مصرف برق را گزارش بگیرید

در صورت قطعی برق، به تمام سرورهای شبکه فرمان خاموش شدن بدهید

از راه دور یو پی اس را ریست یا خاموش و روشن کنید

این قابلیت بیشتر برای شرکت‌ها، دیتاسنترها، اتاق‌های سرور و مراکز مخابراتی کاربرد دارد. برای یک کاربر خانگی معمولی، همان پورت USB و نرم‌افزار ساده کافی است.

کی باید به فکر این قابلیت‌ها باشید؟

اگر شب‌ها کامپیوتر خود را روشن می‌گذارید تا فایل‌ها دانلود شوند و نگران قطعی برق هستید.

اگر سرور کوچکی در خانه یا محل کار دارید که ۲۴ ساعته روشن است.

اگر ادمین شبکه هستید و چندین دستگاه به یک یو پی اس متصل هستند.

اگر دوست دارید بدانید در طول ماه چند بار برق قطع شده و چه مدت طول کشیده است.

در غیر این صورت، اگر فقط یک کامپیوتر معمولی دارید و هنگام کار پشت آن هستید، نیازی به این قابلیت‌ها ندارید و همان خاموش کردن دستی در زمان قطعی برق کافی است.

 چه دستگاه‌هایی را هرگز نباید به یو پی اس وصل کنید؟

یو پی اس یک محافظ و منبع تغذیه موقت است، اما قرار نیست هر وسیله برقی را به آن وصل کنید. برخی دستگاه‌ها به دلیل نوع مصرفی که دارند، می‌توانند به یو پی اس آسیب بزنند یا خودشان درست کار نکنند. در این بخش کامل و دقیق می‌گوییم چه چیزهایی را هرگز به یو پی اس وصل نکنید.

دستگاه اول: پرینتر لیزری

این مهمترین و جدی‌ترین خطاست. پرینترهای لیزری هنگام چاپ، یک المنت حرارتی بسیار قدرتمند دارند که برای ذوب کردن تونر روی کاغذ، جریان بسیار بالایی مصرف می‌کند. این جریان راه‌اندازی می‌تواند ۵ تا ۱۰ برابر جریان عادی باشد.

وقتی پرینتر لیزری فرمان چاپ می‌گیرد، برای یک لحظه جریان بسیار بالایی می‌کشد. این جریان می‌تواند مدارهای داخلی یو پی اس را بسوزاند یا باعث شود یو پی اس فکر کند اتصال کوتاه رخ داده و خود را خاموش کند. حتی اگر خاموش نشود، این ضربات مکرر به مرور زمان به یو پی اس آسیب می‌زند.

راه حل: پرینتر لیزری را مستقیم به برق شهر وصل کنید. اگر نگران نوسانات برق هستید، یک محافظ برق ساده بین پریز و پرینتر بزنید، نه یو پی اس.

دستگاه دوم: دستگاه‌های با موتور الکتریکی بزرگ

کولر، یخچال، فریزر، پمپ آب، جاروبرقی، دریل برقی و هر وسیله‌ای که موتور الکتریکی دارد، هنگام روشن شدن جریان راه‌اندازی بسیار بالایی مصرف می‌کند (گاهی ۳ تا ۷ برابر جریان عادی). این جریان می‌تواند یو پی اس را بیش از حد بار کند.

علاوه بر این، موتورهای الکتریکی هنگام کار کردن نوسانات برگشتی به شبکه برق وارد می‌کنند که ممکن است با مدارهای یو پی اس تداخل داشته باشد.

راه حل: این وسایل را مستقیم به برق شهر وصل کنید. اگر نگران قطعی برق و خرابی یخچال هستید، باید به فکر سیستم‌های خاص و بزرگ‌تر باشید، نه یو پی اس معمولی.

دستگاه سوم: لوازم گرمایشی و سرمایشی

پنکه بخاری، سشوار، اتو، کتری برقی، ماکروفر و هر وسیله‌ای که هدف آن تولید گرما یا سرمای شدید است، مصرف برق بسیار بالایی دارد. یک سشوار ساده ۱۵۰۰ تا ۲۰۰۰ وات مصرف می‌کند. این یعنی حتی بزرگترین یو پی اس خانگی هم نمی‌تواند چنین دستگاهی را تغذیه کند.

راه حل: این وسایل را مستقیماً به برق شهر وصل کنید.

دستگاه چهارم: برخی از دستگاه‌های پزشکی خاص

دستگاه‌های پزشکی مانند اکسیژن‌سازهای خانگی، دستگاه CPAP (برای تنفس در خواب) و برخی مانیتورهای پزشکی باید حتماً با نظر پزشک یا تکنسین مربوطه به یو پی اس وصل شوند. برخی از این دستگاه‌ها با یو پی اس‌های معمولی تداخل دارند و درست کار نمی‌کنند.

اگر به چنین دستگاهی متصل هستید، حتماً قبل از خرید یو پی اس با فروشنده یا تکنسین آن دستگاه مشورت کنید.

دستگاه پنجم: چند دستگاه پرمصرف همزمان

حتماً جمع مصرف همه دستگاه‌هایی که به یو پی اس وصل می‌کنید را حساب کنید. وصل کردن یک کامپیوتر گیمینگ ۵۰۰ واتی به همراه یک مانیتور بزرگ ۱۰۰ واتی و یک سیستم صوتی ۲۰۰ واتی، همه با هم، ممکن است از ظرفیت یو پی اس شما بیشتر باشد. در این حالت، یا یو پی اس خاموش می‌شود یا آسیب می‌بیند.

قانون طلایی: هیچ وقت بیش از ۸۰ درصد ظرفیت نامی یو پی اس را بار نکنید. ۲۰ درصد ظرفیت اضافه همیشه داشته باشید.

عمر یو پی اس چقدر است و چه زمانی باید باتری آن را تعویض کنید؟

یو پی اس از دو بخش اصلی تشکیل شده است: بخش الکترونیک (مدارها، ترانسفورماتور، اینورتر و…) و باتری. این دو بخش عمر متفاوتی دارند.

عمر بخش الکترونیک یو پی اس

بخش الکترونیک یک یو پی اس با کیفیت، به راحتی ۸ تا ۱۲ سال عمر می‌کند. حتی بیشتر اگر در محیط خنک و خشک و با بار مناسب کار کند. این بخش به ندرت خراب می‌شود. معمولاً اولین چیزی که در یو پی اس خر